Yayın Etiği ve Kötüye Kullanım Bildirimi

Örgütsel Davranış Çalışmaları Dergisi, akademik yayıncılık süreçlerinin bilimsel dürüstlük, tarafsızlık, şeffaflık ve etik ilkeler doğrultusunda yürütülmesini esas almaktadır. Derginin yayıncılık uygulamaları, uluslararası kabul görmüş yayın etiği ilkeleri ve Committee on Publication Ethics (COPE) rehberleri dikkate alınarak yürütülmektedir.

1. Editöryal Sorumluluk

Editör ve Editör Yardımcıları, dergide yayımlanan çalışmaların akademik niteliğinin, bütünlüğünün ve etik standartlara uygunluğunun korunmasından sorumludur.

Editöryal kararlar; çalışmanın bilimsel niteliği, özgünlüğü, derginin amaç ve kapsamına uygunluğu, yöntemsel yeterliliği ve etik uygunluğu dikkate alınarak verilir.

Editörler, değerlendirme sürecinde yazarların cinsiyeti, uyruğu, kurumsal aidiyeti, siyasi veya diğer kişisel görüşleri ya da kişisel özellikleri temelinde ayrımcılık yapmaz.

Editöryal kararlar, çalışmanın bilimsel niteliği ve derginin yayın politikaları doğrultusunda tarafsız biçimde alınır.

2. Hakemlik Süreci

Dergiye gönderilen araştırma makaleleri, editöryal ön incelemenin ardından çift kör hakemlik sürecine tabi tutulur ve ilgili alanda uzman en az iki bağımsız hakem tarafından değerlendirilir.

Hakemlik sürecinde bilimsel katkı, özgünlük, kuramsal çerçeve, yöntemsel yeterlilik, bulguların tutarlılığı ve etik uygunluk gibi ölçütler dikkate alınır.

Hakemlik sürecinin ayrıntıları Hakemlik Süreci sayfasında açıklanmaktadır.

3. Yazarların Sorumlulukları

Dergiye çalışma gönderen yazarlar;

  • Çalışmanın özgün olduğunu ve daha önce yayımlanmadığını veya eş zamanlı olarak başka bir dergide değerlendirmede olmadığını,

  • Kullanılan kaynakların uygun ve doğru biçimde gösterildiğini,

  • Yazar olarak listelenen kişilerin çalışmaya anlamlı akademik katkı sunduğunu,

  • Çalışmada yer alan verilerin doğru ve güvenilir olduğunu,

  • Veri uydurma, veri tahrifatı, manipülasyon, intihal ve diğer araştırma suistimali biçimlerinden kaçınıldığını,

  • Gerekli durumlarda etik kurul onayı, bilgilendirilmiş onam ve diğer etik izinlerin alındığını,

  • Kullanılan materyaller için gerekli telif ve kullanım izinlerinin alındığını,

  • Araştırmayı veya yayını etkileyebilecek çıkar çatışmalarını beyan ettiklerini

kabul ve taahhüt eder.

Yazarlar ayrıca makale yayımlandıktan sonra tespit edilen önemli hata veya eksiklikleri derhal editörlüğe bildirmekle yükümlüdür.

4. İntihal ve Benzerlik

Dergi, intihal ve diğer etik dışı benzerlik uygulamalarını kabul etmez.

Dergiye gönderilen çalışmalar, benzerlik tespit yazılımları kullanılarak kontrol edilebilir. Benzerlik değerlendirmesinde yalnızca toplam benzerlik oranı değil, benzerliğin kaynağı, niteliği ve metin içerisindeki kullanım biçimi de dikkate alınır.

Derginin benzerlik oranına ilişkin ayrıntılı koşullar İntihal Politikası sayfasında açıklanmaktadır.

İntihal, öz-intihal, uygun olmayan kaynak kullanımı veya diğer etik dışı benzerliklerin tespit edilmesi durumunda editörlük, çalışmanın değerlendirme sürecine alınmamasına, yazarlardan açıklama veya düzeltme talep edilmesine ya da gerekli görülmesi hâlinde çalışmanın reddedilmesine karar verebilir.

Yayımlanmış bir çalışmada ciddi bir etik ihlal veya uygun olmayan benzerlik tespit edilmesi durumunda, olayın niteliğine göre düzeltme veya geri çekme işlemi uygulanabilir.

5. Çıkar Çatışması

Yazarlar, hakemler ve editörler; araştırmanın yürütülmesini, değerlendirilmesini veya yayımlanmasını etkileyebilecek mali, kurumsal, akademik veya kişisel çıkar çatışmalarını beyan etmekle yükümlüdür.

Hakemlik veya editöryal değerlendirme sürecinde çıkar çatışması bulunduğu değerlendirilen kişiler ilgili süreçten çekilmelidir.

Beyan edilen çıkar çatışmaları, çalışmanın değerlendirme sürecinin tarafsızlığını koruyacak şekilde editörlük tarafından değerlendirilir.

6. Araştırma Suistimali

Araştırma suistimali, aşağıdakilerle sınırlı olmamak üzere;

  • İntihal,

  • Veri uydurma,

  • Veri tahrifatı veya manipülasyonu,

  • Mükerrer veya yinelenen yayın,

  • Uygunsuz yazarlık uygulamaları,

  • Etik dışı araştırma uygulamaları,

  • Kaynakların yanıltıcı veya uygunsuz kullanımı

gibi akademik dürüstlük ilkelerine aykırı uygulamaları kapsar.

Araştırma suistimali iddiaları, mevcut kanıtlar ve ilgili etik ilkeler çerçevesinde gizlilik ve tarafsızlık ilkelerine uygun olarak incelenir.

İhlalin doğrulanması durumunda olayın niteliğine göre makalenin değerlendirme sürecinin sonlandırılması, reddedilmesi, düzeltilmesi veya geri çekilmesi gibi uygun işlemler uygulanabilir.

7. Şikâyet ve İtirazlar

Yazarlar, editöryal kararlar veya yayın süreciyle ilgili gerekçeli şikâyet ve itirazlarını editörlüğe iletebilir.

Şikâyet ve itirazlar adil, tarafsız, gizli ve makul bir süre içerisinde değerlendirilir. İtirazların bilimsel, editöryal veya etik gerekçelere dayanması ve somut açıklamalar içermesi beklenir.

Bir editörün kendi çalışması veya doğrudan dahil olduğu bir süreç hakkında şikâyet veya itiraz bulunması durumunda, değerlendirme mümkün olduğunca ilgili süreçte yer almayan başka bir editör tarafından yürütülür.

8. Düzeltme, Geri Çekme ve Yayın Sonrası İşlemler

Dergi, yayımlanmış çalışmalarda tespit edilen önemli hata ve etik sorunların uygun ve şeffaf biçimde düzeltilmesini veya gerekli durumlarda çalışmanın geri çekilmesini sağlar.

Aşağıdaki durumlar, çalışmanın yayımlanmasından sonra düzeltme veya geri çekme işlemi yapılmasını gerektirebilir:

  • Bulguların veya sonuçların geçerliliğini önemli ölçüde etkileyen ciddi hatalar,

  • Araştırma veya yayın etiği ihlalleri,

  • İntihal veya mükerrer yayın,

  • Veri uydurma, veri tahrifatı veya ciddi veri manipülasyonu,

  • Gerekli etik izinlerin bulunmaması,

  • Yayının bütünlüğünü ciddi biçimde etkileyen diğer durumlar.

Geri çekilen makalelere ilişkin geri çekme bildirimi, geri çekme gerekçesi belirtilerek derginin internet sitesinde kalıcı olarak erişilebilir tutulur.

Gerekli durumlarda, bir makale hakkında nihai karar verilinceye kadar “Editöryal İnceleme Bildirimi (Expression of Concern)” yayımlanabilir.

9. Yapay Zekâ ve Yayın Etiği

Yapay zekâ araçlarının kullanımı, yazarların, hakemlerin ve editörlerin akademik ve etik sorumluluklarını ortadan kaldırmaz veya azaltmaz.

Yapay zekâ kullanımına ilişkin izin verilen ve sınırlandırılan uygulamalar, Yapay Zekâ Kullanım Politikası kapsamında düzenlenmiştir.

Yazarlar, hakemler ve editörler, yapay zekâ araçlarının kullanımında makale gizliliği, akademik dürüstlük, doğruluk, özgünlük ve araştırma etiği ilkelerine uymakla yükümlüdür.

10. Etik Standartlar

Örgütsel Davranış Çalışmaları Dergisi, yayıncılık faaliyetlerinde bilimsel dürüstlük, tarafsızlık, şeffaflık, gizlilik ve hesap verebilirlik ilkelerini esas alır.

Dergi, yayın etiği ve araştırma suistimali konularında uluslararası kabul görmüş ilkeleri ve Committee on Publication Ethics (COPE) rehberlerini dikkate alır.

Etik ihlal iddialarının değerlendirilmesinde, olayın niteliğine göre ilgili ulusal mevzuat, üniversitelerin etik kuralları ve uluslararası yayıncılık ilkeleri de dikkate alınabilir.